Dregboot op de TV

Eén Dregboot op TV, één schoorsteen.

Belangstelling voor wat er in de jaren '50 en begin jaren '60 in Nederlands Nieuw Guinea gebeurde hebben we wel. Maar de aandacht moest aan wat anders besteed, dus hebben we de uitzending van Andere Tijden op 24 februari gemist.

We werden er op geattendeerd dat we die toch echt moesten gaan zien. 

Dus: Uitzending Gemist in stelling gebracht. Want er zou een boot in beeld zijn.

Lenskast weer lensklaar.

De Dreg IV heeft een onderdeel dat vaak wat onderschat wordt: een lenskast. De plek waar je kiest van waar je water dat de boot binnen gekomen is, er weer uit pompt. Vrij essentieel om te blijven drijven dus.

Eerder hadden we om allerlei redenen de lenskast en de bijbehorende onderdelen gedemonteerd en gereviseerd. Zie: https://dregiv.blogspot.com/2020/10/lenskast.html#more  Ook de schotdoorvoeren zijn weer in topconditie gebracht, dus de leidingen en afsluiters kunnen weer terug naar waar ze horen: onder de vloer. Daarbij is er nog wel wat te verbeteren, de lenskast zit alleen vast in het midden, de zware afsluiters "hangen" dus aan de kast en de leiding. 

Alles "hangt" aan de gesoldeerde lenskast.

Die zijn ondertussen ruim 70 jaar oud. Beter is het de afsluiters waar ze aan de leidingen komen, een extra ondersteuning te geven. 

Lensleiding door het schot

 

Het lenssysteem zit in de machinekamer net voor de motoren onder de vloerplaten. Van daar uit lopen vier lensleidingen naar de door waterdichte schotten gescheiden secties van de boot. De voorpiek is niet op de lenssysteem aangesloten maar heeft een aparte lenspomp. Eén van de 4 overige secties sectie ligt voor de machinekamer, dan komt de machinekamer zelf en twee secties liggen achter de machinekamer. Daardoor moeten er 3 leidingen door het waterdichte voor- en achterschot van de machinekamer. Waterdicht. En luchtdicht. En ze moeten onaangetast door de laatste 70 jaar gekomen zijn.

Gangboorden

Ooit zijn we begonnen om het voordek kaal te maken. De aanleiding was dat we met de ankerkluizen en ankerlier bezig gingen. Het was geen leuk werk. De Dreg IV heeft op de dekken en gangboorden een dikke laag epoxy, met daar onder behoorlijk wat roest. Waar die roest zit, wilde de epoxy er wel af. Maar die plekken waar er geen roest onder zat, dat was een ander verhaal. Het voordek heeft ondertussen een nieuwe coating, nu zijn de gangboorden aan de beurt.

Lenskast onderdelen

 

Ergens onder in de machinekamer van de Dreg IV zat verstopt onder een hydraulische unit een van de belangrijkste bootonderdelen: de lenskast met bijbehorende afsluiters. Het zag er uit of er sinds 1950 niet veel aandacht aan besteed was. En niet alle onderdelen en leidingen waren aanwezig. Bovendien: bij een inspectie had een keurmeester opgemerkt: "die leidingen zitten vast allemaal dichtgeroest". Waar of niet, wat meer aandacht leek ons wel nodig.

Nog een Micro-restauratie.

We hadden al eens een Micro-restauratie uitgevoerd. Om oude schakelaars en stopcontacten te kunnen behouden. 

Je kan natuurlijk naar de bouwmarkt of groothandel en daar iets van plastic kopen, maar je kan ook proberen met techniek en onderdelen uit 1950 de stroom weer veilig werkend te krijgen. 

Dat laatste hadden we al eens gedaan, het past meer bij ons en wat kon kan dus nog wel een keer.

Zie ook: https://dregiv.blogspot.com/2014/03/micro-restautatie.html#more

Eindelijk: Een hydrografische echolood aan boord!

                                                             tekening: J. Kreffer

De taak van de Dregboten was om ondieptes in kaart te brengen. Zandbanken, riffen of wrakken.
Oorspronkelijk gebeurde dit in 1950 door een Dreglijn tussen twee Dregboten op een bepaalde diepte onder water te spannen, en daar een stuk zee mee af te varen. Stak er iets boven de ingestelde diepte van de dreglijn uit, dan "haakte" die, en wist je dat het daar minder diep was. Veel werk en weinig informatie over hoe diep het was waar de lijn niet haakte.
Tijd voor de moderne tijd, met een apparaat in plaats van een draad.

Een motor voor de ankerlier.

De Dregboten hadden een ankerlier die ook gebruikt kon worden om de dreglijn in te halen. Met de verhaalkop op de lier kon dan een lijn langzaam binnengedraaid worden. Daarvoor moest de liermotor langzaam kunnen draaien, maar ook krachtig zijn.
Deze motor, 220V gelijkstroom, is najaar 2007 uitgebouwd, de bijbehorende regelkasten waren toen al niet meer aanwezig. Wat bleef was de originele as en de motorfundatie.
De aanwezige opvolger, een 380V draaistroommotor, stond destijds naast de lier aan dek gelast.
Ook die opvolger is verwijderd, met de bijbehorende generator.
Ellebogenstoom was dus de enige manier om de ankers binnen te draaien!
Willen we dat?

Machinekamer Spaghetti

Al een tijd willen we eindelijk de bekabeling eens goed op orde hebben.
Met name in de machinekamer is het een onoverzichtelijke bedoening.
Daar lopen de oude 220V gelijkstroom kabels, tijdelijk opgewaardeerd tot 230V wisselstroom, en het  230V-noodnet omdat het "echte" 230V-net nog niet klaar is, plus talloze nieuwe kabels van het lens systeem en nog meer andere systemen die er om wille van de moderne tijd moesten komen, heerlijk door elkaar.
Allemaal provisorisch aangelegd en gebundeld.
Veel kabels dus, oud en nieuw. Dat allemaal netjes opbergen en opbeugelen gaat veel tijd kosten. En daar is ook veel geduld voor nodig. Vandaar dat het veel te lang uitgesteld is.

Deksel op de ankerkluis, vervolg

Waar we waren: happy end deel 1.

Al eerder hadden we voor de schuiven die de ankerkluizen aan de dek-zijde afdekken nieuwe geleidingen gemaakt. Zie http://dregiv.blogspot.com/2018/05/deksel-op-de-ankerkluis.html#more 
De oude schuiven hadden een sleuf die, als de ankerschacht voldoende ver in de kluis getrokken was, om de sluiting van het anker viel. Het anker was dan zeevast geborgd, kon niet vallen als de rem op de lier slipte of per ongeluk gelost werd. De schuif hield het anker dan tegen. Daar was wel wat op af te dingen: het viel nogal tegen de schuif om de sluiting te schuiven. Niet alleen omdat door de tanden des tijds de schuiven niet goed meer wilde schuiven, maar ook omdat het niet zo goed paste. En het lostrekken van de schuif was ook een heel gedoe.
Tijd voor iets anders, nieuwe schuiven met een verbeterd mechaniek.